Hans Em Faculty of Forest Sciences, Landscape Architecture and Environmental Engineering

Permanent URI for this communityhttps://repository.ukim.mk/handle/20.500.12188/12

http://sf.ukim.edu.mk/en

Browse

Search Results

Now showing 1 - 10 of 11
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    ДИСТРИБУЦИЈА И ДИВЕРЗИТЕТ НА ПАТОГЕНИ ВИДОВИ PHYTOPHTHORA ВО РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА
    (УКИМ Шумарски факултет - Скопје, 2018)
    Ристески, М.
    Класата Oomycetes се состои од повеќе од 800 видови, паразити или сапрофити на почвени или акватски растенија или животни. Претставниците на родот Phytophthora се многу специфична група габолики микроорганизми и долго време не можеле да бидат соодветно систематизирани во т.н. „дрвото на животот“ а заради бројните сличности со габите во минатото биле класифицирани како габи. Според најновите истражувања, родот Phytophthora припаѓа во царството Chromista, група Stramenopiles, супер-група во рамките на „SAR“ (Stramenopiles, Alveolata и Rhizaria). Сознанијата за девастирачкиот потенцијал на видовите од родот Phytophthora како и недостатокот на релевантни истражувања и податоци за територијата на Република Македонија ги поттикнаа следните главни цели на истражување: опсервација на здравствена состојба на шумите, шумските насади и расадници, како и земјоделските (овошни) насади во однос на видовите Phytophthora; колектирање на теренски примероци со симптоми и изолација на чисти култури кои припаѓаат на родот Phytophthora; идентификација на културите со морфолошки и молекуларни методи; оценка на патогеност и изработка на карта на распространетост на детерминираните видови Phytophthora на територијата на Република Македонија. Во овој труд презентирано е темелно истражување во кое е извршена оценка на здравствената состојба на шумските и земјоделските екосистеми во однос на фитопатогените организми од родот Phytophthora. Користени се класични и модерни, морфолошки и молекуларни методи, во повеќе лаборатории во Република Македонија и во странство. Презентирани се добиените резултати со соодветна дискусија и предлог мерки за заштита. Во периодот од 2010 до 2017 година беше извршена теренска опсервација за присуство на симптоми карактеристични за видовите од родот Phytophthora. Опсервирани беа 36 локалитети во шумски екосистеми, од кои 21 природен или вештачки подигнат насад, 9 расадници во сопственост на ЈП „Македонски шуми“ и 6 приватни расадници, додека во земјоделски екосистеми опсервирани беа 17 насади во приватна сопственост. Вкупнио беа опфатени 44 видови растенија домаќини. Колектирани беа вкупно 298 примероци почва, корења и некротирано растително ткиво, од кои 205 примероци од шумски екосистеми и 93 примероци од земјоделски екосистеми. Од вкупниот број колектираните примероци од шумски екосистеми 79% беа со симптоматско потекло, додека од земјоделски екосистеми 80% беа со симптоматско потекло. Без разлика на бројот на колектирани примероци, процентот на колектирани симптоматски примероци беше со ист тренд. За секој колектиран примерок почва или растителен материјал беа регистрирани податоци за име на локалитет, ГПС координати, вид на растение домаќин со латински назив, проценета старост на растение, присуство или отсуство на симптоми, како и информација за педолошки профил. Користени беа неколку методи за изолација на чисти култури, притоа најкористен беше метод на мамка со живи листови, селективни хранливи подлоги PARPNH и CARP+, и хранливи подлоги за одгледување ПДА, МЕА и V8 агар. Од вкупниот број колектирани теренски примероци за анализа, 17% од шумски екосистеми и 33% од земјоделски екосистеми резултирале со изолација на најмалку една култура за понатамошна анализа. Анализирано и документирано беше присуството на следните морфолошки карактеристики: морфологија на култура, вредности за дневен пораст, присуство или отсуство на плодни тела од полово (ооспори, антеридии и оогонии) и вегетативно потекло (хламидоспори, хифални задебелувања (swellings) и украси на хифите). За 240 култури изолирани беа примероци ДНК, истите беа подложени на полимеражна верижна реакција со универзални молекуларни прајмери за видовите од родот Phytophthora (ITS4 и ITS6) за да на крај бидат секвенционирани. Добиените ДНА секвенци, беа софтверски и мануелно едитирани и споредени со оние во официјалната онлајн датабаза на Phytophthora видовите. Беа детектирани 49 секвенци кои припаѓаа на 10 видови Phytophthora и тоа: P. cinnamomi (1), P. cambivora (1), P. cactorum (18), P. plurivora (12), P. gonapodyides (1), P. colocasiae (7), P. megasperma (2), P. rosacearum (1), P. inundata (2), P. taxon Walnut (4). За сите детектирани видови Phytophora ова е прв наод за Република Македонија. Беа направени филогенетски анализи со помош на алатката ClastalW multiple alignement на BioEdit Sequence Alignment Editor софтверот, сите 49 секвенци беа порамнети и тоа во должина од 896 базни парови, а ги содржеа ITS1 регионот, 5.8S генот и ITS2 регионот. Најголемо варирање беше регистрирано помеѓу секвеницте во регионите ITS1 и ITS2, што и беше очекувано а заради различноста помеѓу видовите. Според изработениот матрикс за процена на еволуционите разлики помеѓу видовите, забележани беа очекувани еволуциони разлики помеѓу различните видови Phytophthora, но забележани беа еволуциони разлики и помеѓу изолати на исти видови Phytophthora а кои се изолирани од различни екосистеми или растенија домаќини. За претставници изолати за 7 од вкупниот број детектирани видови Phytophthora (P. cactorum, P. cambivora, P. cinnamomi, P. plurivora, P. colocasiae, P. inundata и P. taxon Walnut) тестирана беше патогеноста кон дормантни питом костенови стапчиња (како потенцијален домаќин за секој од тестираните видови). Притоа за два различни дијаметри на костеновите стапчиња од 5-10 mm и 10-15 mm, беа добиени лезии со должина од 1,6 cm до 5,9 cm. Според вредностите за должината на предизвиканите лезии, најпатоген вид кон костеновите стапчиња беше видот P. cactorum додека најмалку патоген беше видот P. inundata. Според резултатите и согледувањата беа предложени превентивни мерки како и мерки за заштита од овие организми, при што акцентот беше ставен на потребата од постојани слични истражувања заради откривање на нови потенцијално патогени видови Phytophthora во Република Македонија, почести и поригорозни фитосанитарни прегледи а инспекциските служби а особено при увоз на растителен материјал, и спроведување на тестови за патогеност на видовите Phytophthora кон економски најзначајните (земјоделски и шумарски) растителни видови за Република Македонија. Клучни зборови: габолики организми, Phytophthora spp., морфолошки и молекуларни карактеристики, изолација, идентификација, ДНК, ITS секвенционирање, патогеност.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Контрола на Pythium spp. кај доматот и пиперката со употреба на нови фунгицидни активни материи
    (2012)
    Русевски, Р.
    ;
    Кузмановска, Б.
    ;
    Банџо, К.
    ;
    Ристески, М.
    Извадок Целта на испитувањето беше да се испита ефикасноста на фунгицидите ENERVIN и ORVEGO во уништување на Pythium spp. - причинителот на полегнување (топење) на расадот. Опитот беше поставен на семе и расад од домат и од пиперка на две локации: во Скопје и во с. Добрејци, Струмичко. Во текот на 2011 година, опитот беше изведен во три варијанти за секој од испитуваните фунгициди, кај секоја култура. Во текот на испитувањето, фунгицидите ENERVIN и ORVEGO употребени во испитуваните дози покажаа максимална ефикасност (100%) во контролата на Pythium spp. Испитуваните фунгициди претставуваат исклучително ефикасни превентивни препарати со силно стопирачко дејствување врз развојот на причинителот на полегнувањето (топењето) на расадот. Клучни зборови: Pythium spp., расад, ENERVIN, ORVEGO, ефикасност
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Уништување на Uncinula necator -причинител на пепелница на лозата со примена на активната материја Proquinazid
    (Здружение за заштита на растенијата на Р.М., 2012)
    Русевски, Р.
    ;
    Кузмановска, Б.
    ;
    Банџо, К.
    ;
    Ристески, М.
    Целта на испитувањето беше да се испита ефикасноста на препаратот TALENDO® во уништувањето на Uncinula necator - причинител на пепелницата кај лозата. Опитот беше поставен во три варијанти во лозови насади на два локалитета: во Бутел, Скопско и во реонот на Велес, во текот на 2011 година. Во текот на испитувањето, фунгицидот TALENDO®, употребен во испитуваната концентрација од 0,025%, покажа висока ефикасност од 93,7% во Скопско и 94,5% во реонот на Велес, во услови кога индексот на заболување во контролата изнесуваше 81%, односно 78,8%. Фунгицидот TALENDO® претставува исклучително ефикасен превентивен препарат со силно стопирачко дејствување во уништување на причинителотна пепелницата кај лозата. Клучни зборови: Uncinula necator, пепелница кај виновата лоза, TALENDO®, винова лоза, ефикасност.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Биолошка контрола на Pythium spp. во расад од пиперка со Trichoderma harzianum T22
    (Здружение за заштита на растенијата на Р.М., 2012)
    Кузмановска, Б.
    ;
    Русевски, Р.
    ;
    Банџо, К.
    ;
    Ристески, М.
    Извадок Во текот на 2011 година беше испитана ефикасноста на биофунгицидот Trianum-Р во контролата на Pythium spp., причинителот на полегнувањето (топењето) на расадот кај пиперката. Опитот беше поставен во саксии, во строго контролирани лабораториски услови при Факултетот за земјоделски науки и храна во Скопје. Во опитот беа вклучени 3 варијанти, од кои првата беше третирана со биофунгицидот Trianum-P, втората со стандарден фунгицид - Previcur, додека третата варијанта беше нетретирана и се користеше како контрола. Биофунгицидот Trianum-P покажа ис- клучително висока ефикасност (88,5%) во контролата на Pythium spp. кај пиперката. Клучни зборови: биолошка контрола, Pythium spp., T. harzianum, пиперка, расад.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Cryphonectria parasitica во Бугарија - прелиминарни истражувања
    (УКИМ Шумарски факултет - Скопје, 2007)
    ;
    Milev, Milko
    ;
    Risteski, Mihajlo
    ;
    Mirtchev, Stefan
    ;
    Aleksov, Mirtche
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Распространување и зголемена хиповирулентност на популациите на Cryphonectria parasitica во Македонија
    (Здружение за заштита на растенијата на Р.М., 2011)
    Briner, Sara
    ;
    Risteski, Mihajlo
    ;
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Идентификација на причинителот на венење и сушење на јаболковите насади во преспанскиот регион
    (Здружение за заштита на растенијата на Р.М., 2012)
    Risteski, Mihajlo
    ;
    ;
    ;
    Banzdo, Katerina
    ;
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Development of methodology for establishing protection zones in the proximity of water reservoirs from erosion and sediment transport aspect
    (Hans Em Faculty of Forest Sciences, Landscape Architecture and Environmental Engineering, 2015-05-05)
    Construction of reservoirs is a priority for providing sustainability of the water resources. In the Republic of Macedonia there are 23 big and over 120 small water reservoirs. On the other hand, erosion and filling the reservoirs with sediment is one of the main problems of reducing the lifespan of the reservoir. The total annual accumulated sediment in all the reservoirs in the Republic of Macedonia is 3.000.000 m3 (Erosion map of RM, 1993). Because of this, the main prerequisite for protecting the reservoirs from filling up with sediment is their sustainable use. In the world literature there is no exact and wide-spread methodology for zoning of the reservoirs. There are only some empirical approaches which are not based on scientific facts but on expert judgment. In this study there are two case studies taken, from the catchment of the river Bregalnica: “Kalimanci” reservoir (large catchment) and “Gradce” reservoir (small catchment). At first, the land use in the catchment is examined in order to assess the dynamics of the land use over the time. The change of the land use is connected with the demography, cultivated land, the area covered with pastures, the number of livestock in the region and the forested areas. In comparison of the period when the reservoirs were built and today, there are considerable differences. The inhabitants migrated from the villages to the towns, then the agriculture land is diminished and the areas under forest and pastures are increased. Further on, the amount of accumulated sediment in the reservoirs over the time is discussed. The amount of accumulated sediment is needed to validate the erosion model. There can be observed two periods. The first lasts to the middle of the 1980’s, when the amount of accumulated sediment in the reservoirs is more than double than the second period which lasts till present. Next, the methodology for calculating the produced and transported sediment is discussed. The main method used is the EPM Gavrilovic method and the validity is assessed with the accumulated sediment in the reservoirs. Then the critical subcatchments from erosion point of view are delineated and the source of the sediment in the reservoir is discussed and where it is accumulated. Most of the critical subcatchments are situated around the reservoir “Kalimanci”, the middle of the catchment is with medium severity and the highest parts of the river Bregalnica is the least critical. The largest part of the sediment transported by the river Bregalnica is deposited in the valleys, almost 75%. Next, there were several models created if the land use in the catchment was changed and it was concluded that changes in the land use largely affects the erosion processes and phenomena. With the aggregation of the previous steps, the zones of the reservoir “Kalimanci” from erosion point of view were created and also the procedure for development of the zoning was explained.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Ревитализација на опожарени шумски екосистеми преку природно обновување
    (Македонско еколошко друштво, 2013)
    ;
    ;
    ;
    Шумските екосистеми се еден од најзначајните столбови на растителниот и животинскиот биодиверзитет, но нивната стабилност и одржливост често пати е загрозувана од различни биотски, антропогени или абиотски фактори. Во одредени случаи настанува и до целосно уништување на одреден шумски екосистем. Во таквите случаи многу чест и многу сериозен причинител се шумските пожари, кои за кусо време опожаруваат големи шумски површини и значително го нарушуваат или целосно уништуваат шумскиот екосистем. Сепак, способноста за природно обновување како карактеристика на шумската дендрофлора е значаен фактор за повторно воспоставување на шумска вегетација на опожарените шумски површини и целосна ревитализација на шумскиот екосистем. Целта на овој труд е да се утврдат основите природни сукцесивни процеси на шумската дрвенеста вегетација кои се појавуваат некоку години по силен шумски пожар од кој целосно е уништен шумскиот екосистем. Со проучувањето на појавата, развитокот, квалитативните и квантитативни карактеристики на единките од природната обнова се добиени податоци за можноста и успешноста на ревитализацијата на опожарениот шумски екосситем. За таа цел извршени се теренски истражувања преку директни мерења и проучувања на природната обнова со методот на пробни површини. Добиените резултати укажуваат на тоа дека опожарената шумска површина постепено се ревитализира, првенствено со пионерски видови од шумската дендрофлора, но за целосна ревитализација на шумскиот екосистем е потребен долг временски период. The forest ecosystems are one of the most important foundations of the biological diversity concerning flora and fauna, but forest’s natural balance and sustainability are often on impact and influence by wide spectra of biotic, anthropogenic or abiotic factors. In specific circumstances, some of the forest ecosystems can be totally destroyed. Namely, the wildfires, in particular forest fires can cause enormous consequences and devastating impact on forest ecosystems; for short period of time forest fires can burn large forest mass and make the forest ecosystem an erasure. Even so, the forest vegetation has a very important and essential ability- the dendrofloral capacity for natural regeneration, both vegetative and by seed, and for a period of time to re-establish and implicitly rehabilitate, i.e. to grew up and become a forest as it once was. The main purpose of this scientific paper is to determine and note the basic natural succession processes of the forest dynamics after forest fire, particularly the natural regeneration of the forest woody species. Thus, determination of the appearance, development, qualitative and quantitative characteristics of the individuals in a natural regeneration process were made and the data base was analyzed to see the possibility and efficiency of the rehabilitation of the burned forest ecosystem. Therefore, field examinations were made using direct measurements and research of the presence of the natural regeneration; the method of the sample plats was used. The results indicate that burned forest area gradually and progressively regenerates, primarily with pioneer species of the forest dendroflora. After all, for complete rehabilitation of the forest ecosystem there is a need of a long period of time; eventually, the forest regenerates slowly, but assuredly.
© 1947–2026 UKiM Hans Em Faculty of Forest Sciences, Landscape Architecture and Environmental Engineering.