Faculty of Philosophy
Permanent URI for this communityhttps://repository.ukim.mk/handle/20.500.12188/18
Browse
151 results
Search Results
- Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Bioetika kao vrsta primenjene etike(Filozofski fakultet, Odsek za filozofiju, Novi Sad, 2024-12)„Prirodni“ svet u kojem u ovom trenutku živimo je sve više pod obeležjem ljudskog delovanja i njegovih dela, tako da on postaje puno širi i složeniji od ranijih epoha istorije. To donosi i potpuno nova i kontroverzna moralna i etička pitanja. Zbog toga, sve veći je zahtev da se od etike kao nauke traži da ponudi odgovore na otvorena moralna pitanja vremena. Od nje se traži da se više interdisciplinarno protegne u mnoga područja ljudske delatnosti. Tako se i rodila potreba za primenjenim aspektima etike, posebice za bioetikom, kao moralnim razmišljanjem i vrednovanjem života i svega onoga što se odnosi i upućuje na život. Radi se o jednoj interdisciplinarnoj oblasti istraživanja i ekspertiza o odgovornosti čoveka u zaštiti života, svih životnih formi i zdravlja. Ali i više od toga! „Rađanje bioetike“ zahteva i traži „ozbiljnost ljudi ispred velikih pitanja naših prirodnih osnova“. Bioetika se stavlja u službu „usmerenja ljudi da stvaraju i vode čist i dobar život, i da ih podstiče da se angažuju u unapređenju vitalnih osnova ljudskog postojanja.“ Članak razrađuje njen predmet, zadatak i ciljeve, te na taj način pokušava opravdati njen veliki značaj u ovom dobu naučne indolentnosti, tj. zašto je bioetika postala osnova za univerzalizaciju savremene etike, kao njena težnja ka sveobuhvatnosti, ka onom što je jedinstveno i vredno za celi ljudski rod. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, ГМО - Што е тоа и што ќе ни е тоа нам!?(Филозофски факултет Скопје, 2024-12)Биоетичкото размислување во однос на биотехнологијата треба да има важна улога во нашите животи, гледишта и законодавство. Главните дебати беа и сè уште се околу регулативата, безбедноста и моралниот статус на одредени апликации на модерната биотехнологија, како што е ГМО. Има стравувања во врска со тоа дека технологијата е автономна без јавна контрола поради нејзи- ниот стратешки карактер. Свеста за технолошкото влијание врз современиот живот станува сè поочигледна како што продолжува да се развива примената на биотехнологијата. Како тогаш можеме да создадеме платформа за ракување со биотехнологијата на начин што ќе се усогласи со нашите ставови за добар жи- вот, т.е. на здрав, корисен и еколошки одржлив начин? Оваа статија токму затоа покренува на дискусија некои важни пра- шања што треба да се земат предвид во однос на етичките димензии на тех- нологијата и како таа се користи. Дали се применува кон поголемо добро? И дали сегашните регулативи или недостатокот од нив ги прекршуваат нашите одговорности кон другите со тоа што не им дозволуваме да изберат дали свесно и доброволно ги преземаат ризиците од внесување на овие ГМ- супстанции? - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Неколку размисли за екоцентризмот(Институт за фолклор „Марко Цепенков“ - Скопје, Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, 2024)Проблемите на „новото време“ ја исфрлија на површина дисфункционалноста на биотичката заедница, како еден од најгорливите прашања на денешницата, од чијшто одговор, драматично, но вистинито, зависи и опстанокот на живиот свет во целост. Оттука, сите последици која оваа зедница ги трпи, директно или индиректно, се одразуваат и на самиот човек, па затоа потребно е иницирање и заземање на нови позиции кои ги прошируваат границите на антропоцентричната етика, со цел да се справат со проблемите кои се занемарени во традиционалниот пристап. Дали на сцена стапува екоцентризмот!? - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Bioethical Aspects of the Question of “Good” Death (Euthanasia) in Contemporary World(Cambridge Scholars Publishing, Newcastle upon Tyne, UK, 2014)Every human being has the right to live and it is a fundamental human right - the right of life. But in today's modern society, the question of right of dignity in dying and death and the right to a painless death, is also inevitable. In this context, there are attempts of legal regulation of euthanasia! However, if painless death in the same time means also a murder, we should rejected it. Moreover, because we have another possible and even more an ethical alternative - palliative medicine, or care, because it protects human dignity, which the use of euthanasia negates it! Thus, palliative medicine that promotes the culture of life at its end and connects the highest quality medical advances and the compassionate care for patients and their families with emotional and spiritual support - significantly reduces the demand for euthanasia, and makes it redundant. This as a possibility, but what is actually the practice and the situation in contemporary life pervaded with the maxim "Carpe diem!"? How modern man which accepts that life is worth living only under the aspect of quality of life as defined by criteria of living standards, benefits, happiness, mobility, painlessness, absence of suffering …, understands euthanasia? Hence, the text deals with the different definition of euthanasia and palliative care through the prism of bioethics and its key issues - human dignity. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Социјално-етичката мисла на Богомилите(Филозофски факултет, Скопје, 2023)Историјата на македонскиот народ е навистина богата со пред сѐ џи- новски фигури. Прилогот е посветен на еден таков џин - попот Богомил, на духовниот извор и инспирација на етичкото во/кај богомилите. Се работи за философија која се јавува како нов антрополошки пресврт во философското познание, после оној на Сократ. Имено, човекот одново е цента- рот на создавањето и од неговиот морален избор како избор на човек – граѓанин, а не поданик или безимен член на соодветната црковна заедница, зависи будноста на Вселената, како и постојниот општествен ред. Едновремено, идејата е и да се даде дополнителен и издржан прилог во иследувањето и афирмацијата на социјално-етичката мисла и дејство на бого- милството, многу суштествени, а подзаборавени, за нашиот национален бит. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Postscriptum for Jahr – About the Father of Bioethics and the Bioethical Imperative(Babes-Bolyai University, Faculty of Orthodox Theology, Cluj, Romania, 2024-06-30)Fritz Jahr (1895-1953) is widely recognized as the Father of Bioethics. In 1926, he introduced the term “bio-ethics” in an article published in Das Mittelschulwesen. Influenced by Wilhelm Wundt's comparative studies on physiology and psychology in humans, animals, and plants, as well as the philosophical musings on the possible soul-life of plants by Fr. Th. Fechner and others in the late 19th century, Jahr sought to redefine ethical considerations. He expanded Kant’s Categorical Imperative into what he called the Bioethical Imperative: “Respect every living being in principle as an end in itself and treat it, if possible, as such.” While Kant’s imperative was grounded in the "Sanctity of the Moral Law," Jahr's Bioethical Imperative is based on the "Sanctity of Life," emphasizing compassion for all living beings and coexistence. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Between Ego(centr)ism and Cooperation: Would People Become Moraly Diseangaged or More Altruistic After the Covid-19 Pandemic?(LIT Verlag GmbH & Co.KG Wien, 2020); The world is facing great health challenge since COVID-19 pandemic was declared. How- ever, it is not only immense health issue, but also psychological, bioethical, economical, and political one. There are many unanswered questions. Among them is how this pandemic will affect people’s mental health and their moral behavior? In this paper, the authors are focusing on the dilemma whether people will become more morally disengaged, or more altruistic after the pandemic is over. Hence, the knowledge from ethics and psychology is integrated, having in mind that people have potential for being both good and bad in their actions towards others.