ПРОСТОРНИ КОНЦЕПТИ ВО МАКЕДОНСКАТА ТРАДИЦИОНАЛНА АРХИТЕКТУРА ОД 19 ВЕК И НИВНА ПРИМЕНЛИВОСТ

Abstract

Овој труд се бави со анализа на просторните концепти на македонската традиционална архитектура од 19 век. Кога станува збор за македонската традиционална архитектура, обично се подразбира и се визуелизира специфичен стилски правец кој се појавил на крајот на 18 век и се развивал сé до почетокот на 20 век. Сепак, според пошироко тумачење на тој поим, македонската традиционална архитектура не е само стилски правец или формална експресија, туку пред сé еволутивен модел и органска интеракција на повеќе базични архетипски принципи, културен артефакт и медиум преку кој е презентирана македонската култура во форма на висок духовен развој и сложени просторни конструкти. Додека минатиот век претставуваше време на ревалоризирање на вернакуларната архитектура од аспект на нејзините слободни и недогматски принципи и поимања за просторот и културата воопшто, актуелниот век е време на посебен интерес за одржливост во сите сфери, посебно во сферата на архитектонскиот дизајн. Според тоа, цел на овој труд е да се детектираат основните просторни концепти во смисла на категоризација на архитектонските форми и просторни конфигурации кои се базираат на заеднички карактеристики, функции, принципи и просторни квалитети, наспроти специфичните стилски или формални атрибути. Одлуката за оваа тема се базира пред сé на намерата да се потенцира важноста на просторните концепти на македонската архитектура од аспект на нивна применливост во современ контекст, со особен акцент и нејзина валоризација низ призмата на одржлив дизајн.